حزب اسلامی افغانستان به رهبری انجنیر گلبدین حکمتیار

Create: 05/21/2015 - 10:45

کابل (پژواک، ٣٠ ثور٩٤):حزب اسلامی؛ یک سازمان سیاسی- نظامی در افغانستان است که به ادعای رهبر و اعضای این حزب، در سال ١٣٤٨ خورشيدى و در زمان حکمروایی ظاهرشاه بر افغانستان، به رهبری گلبدین حکمتیار تاسیس شد.
حزب اسلامی افغانستان از زمان تأسیس خود، با تمام حکومتهایی که در افغانستان به قدرت رسیده‌اند؛ یعنی حکومت محمد داوودخان، حکومت کمونیستی حزب خلق، دولت به رهبری برهان‌الدین ربانی، حکومت طالبان و دولت حامد کرزی، مخالفت هايی داشته و اکثراً با آنها درگیر بوده  است.
البته در این میان، در اکثر سالهای جنگ، مذاکراتی را با دولتهایی که علیه آنها می‌جنگیده‌ نیز راه اندازی نموده که در اکثر اوقات، این مذاکرات در نهایت به پایان جنگ منجر نشده است.
حزب اسلامی  افغانستان به رهبری  گلبدین حکمتیار، از قدرتمندترین احزاب جهادی افغانستان در طول جنگ علیه تجاوز شوروی بر افغانستان بود که در اکثر ولایات افغانستان اعم از شمال، جنوب، شرق و غرب کشور مراکز و پایگاه های نظامی و افراد مسلح آن وجود داشت.
پس از سقوط حکومت کمونیستی افغانستان در بهار سال ۱۳۷۱، نیروهای این حزب بخش‌هایی از شهر کابل را تصرف نمودند، ولی با مخالفت جدی و مسلحانه گروه های دیگر مجاهدین و از جمله جمعیت اسلامی به رهبری استاد ربانی و احمدشاه مسعود روبرو گردیدند.
در همین حال، شش گروه از جمله هفت  تنظیم جهادی مقیم پشاور، برای تشکیل دولت آینده افغانستان، با نام "دولت اسلامی افغانستان" به توافق رسیدند و پُست صدراعظمی  را نیز به حزب اسلامی  اختصاص دادند؛ اما  این حزب توافق مذکور را قبول نداشت که به همین دلیل، جنگ های وحشتناک داخلی در کشور آغاز گردید، یک دلیل عمدۀ مخالفت حزب اسلامی  حکمتیار با تشکیل دولت ائتلافی، حضور برخی اعضای حکومت کمونیستی به ویژه جنرال دوستم، در دولت وقت شمرده می شد.
جنگ میان نیروهای حکمتیار و نیروهای جمعیت اسلامی افغانستان به رهبری ربانی و احمدشاه مسعود، از مهمترین جنگ های این مقطع تاریخ افغانستان به شمار می‌رود که با بمباران هرروزۀ کابل همراه بود و طی این جنگ، تحولات مهمی نیز رخ داد؛ از جمله اینکه حزب اسلامی به رهبری حکمتیار، در مقطعی حتی با مخالفان قدیمی خود یعنی جنبش ملی اسلامی به رهبری جنرال دوستم و حزب وحدت اسلامی به رهبرى عبدالعلى مزارى نیز در جنگ علیه دولت استاد ربانی متحد شد.
در اواسط دهه  ۱۳۷۰ خورشيدى با ظهور و گسترش حملات  تحریک طالبان، همچو سایر تنظیم های جهادی؛ حزب اسلامی به رهبری حکمتیار نیز مناطق تحت تصرف خود را از دست داد وحتی اتحاد و ائتلاف دوباره این حزب با گروه جمعیت اسلامی که درنتیجه آن،  دوباره وی به حیث صدراعظم  حکومت مجاهدین تعیین شد، نیز نتوانست موثر باشد و حتی این اتحاد اخیر، اعتبار و منزلت هردو حزب و هردو رهبر را به دلیل جنگ های سرسختی که بین آنها، در سالیان گذشته رخ داده بود، نزد مردم کم ساخت.
با سقوط کابل به دست طالبان، گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی با تعدادی از هواخواهان و اعضای حزب خود، همراه با اعضای سایر گروه ها و تنظیم های جهادی، به سوی صفحات شمال کشور فرار کردند و بعد از مدتی از آنجا، حکمتیار به ایران رفت و در آنجا مسکن گزید.
چون ایرانی‌ها، حکمتیار را شخص قابل اعتماد برای خود نمی‌دانستند؛ به او که در یک حویلی در شمال تهران اقامت داشت، اجازۀ خروج  بیشتر از شهر و حتی ملاقات و گفتگو با افغان‌ها را نمی دادند.
حزب اسلامی در دوران حکومت طالبان، برخلاف سایر گروه‌های دیگر مجاهدین افغان، به ائتلاف شمال که علیه طالبان عملاً درگیر جنگ بود، نپیوست و بعد هم با حمله ائتلاف ضدتروریزم به رهبری امریکا به افغانستان نیز مخالفت کرد.
حزب اسلامی حکمتیار پس از سقوط حکومت طالبان، دولت حامد کرزی را به رسمیت نشناخته و نیروهای آن حزب به جنگ با ارتش افغانستان و نیروهای خارجی مستقر در افغانستان پرداخته‌اند.
اما حزب اسلامی در سال ۱۳۹۳، به طور غیرمنتظره‌ای تصمیم گرفت تا در انتخابات ریاست‌ جمهوری و شوراهای ولایتی افغانستان شرکت کند و از قطب‌الدین هلال  حمایت کرد که در گذشته معاون حزب اسلامی، معاون  گلبدین حکمتیار در زمان صدر اعظمی وی بود. هلال در این انتخابات تنها ۲.۷٪ آراء را به دست آورد و پس از عبدالله عبدالله، اشرف غنی، زلمی رسول و استاد سیاف در مرتبۀ  پنجم قرار گرفت.
از زمان تاسیس حزب اسلامی افغانستان تا کنون، گروه های متعددی از بدنه اصلی این حزب جدا شده اند، در اوایل جهاد علیه تجاوز اتحاد شوروی مولوی  یونس خالص، رهبری بخشی از حزب را بر عهده گرفت که به نام حزب اسلامی خالص شهرت داشت؛ در سال‌های بعد نیز گروه های دیگری با تراکم کوچک، از این حزب جدا گردیدند که اکثر جریان‌های انشعابی هم خود را با همان نام "حزب اسلامی افغانستان" معرفی می‌کنند، که از آن جمله ميتوان از خالد فاروقى، وحيدالله سباون، جمعه خان همدرد و قاضى امين وقاد نام برد.
گروه های جدا شده از حزب اسلامی حکمتیار، برای تمایز از یکدیگر؛ معمولاً با نام رهبر خود شناخته می‌شوند و بسیاری از آن‌ها با پیوستن به دولت حامد کرزی،  مقامات مهمی را نیز به دست آورده‌اند؛ از آن جمله حزب اسلامی ارغندیوال که یکی از این شاخه‌ها است در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۳۹۳ افغانستان، به حمایت از عبدالله عبدالله وارد رقابت شده و محمدخان از اعضای این حزب، به عنوان معاون اول عبدالله در انتخابات شرکت کرد، که اکنون معاون اول ریاست اجرائیه دولت افغانستان شمرده می شود.